PODZIEL SIĘ
gronkowiec

Gronkowce złociste są bakteriami stosunkowo często występującymi w środowisku człowieka. Szacuje się, że przejściowo nosicielami tych bakterii może być od 10 do nawet 50% ludzi. Na takie nosicielstwo narażone są zwłaszcza osoby pracujące w służbie zdrowia oraz mające codziennie kontakt z dużą liczbą ludzi. Najczęściej gronkowiec złocisty kolonizuje śluzówkę przedsionka nosa. Może występować także jako patologiczna flora skóry i pochwy u kobiet. W sprzyjających warunkach, może dochodzić do zakażeń skóry gronkowcem złocistym. Zakażenie gronkowcem występuje szczególnie często u osób z osłabioną odpornością oraz z chorobami ogólnoustrojowymi, takimi jak cukrzyca czy niewydolność nerek.

Należy wspomnieć, że nie każdy gronkowiec jest tak samo niebezpieczny dla człowieka. Występujący powszechnie na skórze i śluzówkach człowieka Staphylooccus epidermidis stanowi fizjologiczną florę ludzkiej skóry i nie wytwarza toksyn charakterystycznych dla gronkowca złocistego. Mimo to podkreśla się jego rosnące znaczenie w wywoływaniu zakażeń wewnątrzszpitalnych.

Zakażenie gronkowcem na twarzy – zapalenie mieszka włosowego (Folliculitis)

Może pojawić się w każdej okolicy, gdzie występują włosy, a więc na twarzy (u mężczyzn), na głowie lub tułowiu. Charakterystyczne jest wystąpienie krostek związanych z włosami, a często ropnych pęcherzyków przebitych włosem. Leczenie obejmuje stosowanie miejscowych aerozoli zawierających antybiotyki (np. neomycynę czy bacytracynę) oraz środki odkażające.

Gronkowiec na twarzy u mężczyzn

Jeżeli zapalenie mieszków włosowych wywołane przez gronkowca przechodzi na skórze twarzy w postać przewlekłą, mówimy o figówce (sycosis, folliculitis chronica). Dotyczy ona mężczyzn i występuje w okolicy skóry pokrytej zarostem. Charakterystycznymi objawami są krostki i ropne grudki występujące wokół mieszków włosowych i długi, czasami wieloletni przebieg choroby. W cięższych przypadkach to zakażenie gronkowcem na twarzy może się manifestować większymi ropnymi guzami, przebiegać ze świądem i znacznym stanem zapalnym. Włosy, chociaż często wypadają w przebiegu ropnych zmian, na szczęście zazwyczaj odrastają. Mimo to stan zapalny może sprzyjać powstawaniu pozapalnych blizn i przebarwień. W leczeniu, które trwa długo, stosowane są antybiotyki już nie tylko miejscowo, ale i ogólnie. Ważne jest przyjmowanie witamin z grupy B.

Gronkowiec na twarzy – czyrak

Innym rodzajem ropnej zmiany twarzy powstałej na podłożu zakażenia gronkowcem jest czyrak. W jego powstaniu wyróżnia się następujące charakterystyczne fazy:

  • Zapalny naciek w pobliżu mieszka włosowego, zaczerwienienie, bolesność;
  • Pojawienie się na szczycie nacieku bardzo bolesnego, sinoczerwonego guzka;
  • Po 4-6 dniach na szczycie guzka pojawia się krosta, wypełniona ropnymi martwiczymi masami, przebita włosem;
  • Po około tygodniu krosta ulega pęknięciu.

Czyrak daje pewne charakterystyczne objawy. Oprócz dużej bolesności jest to szybkie pojawienie się zmiany. Szczególnie chętnie czyraki na twarzy występują w okolicy oczodołu, skroni i wargi górnej. W przypadku czyraka wargi górnej przeciwwskazane jest jego wyciskanie i wszelkie inne manipulacje – odpływ krwi żylnej z tej okolicy może spowodować przeniesienie zakażenia do ośrodkowego układu nerwowego i bakteryjne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.

Jak zatem poradzić sobie z czyrakiem na twarzy?

Pomocne bywają kompresy z maści ichtiolowej, w przypadku dużych czyraków niekiedy nacięcie chirurgiczne i usunięcie ropnej treści. U osób z osłabioną odpornością lub chorych na cukrzycę mogą występować mnogie gronkowcowe czyraki – jest to tak zwana czyraczność (furunculosis). W jej leczeniu kluczowe jest stosowanie antybiotyków ogólnie i zachowanie higieny ciała (regularne mycie zmian pod prysznicem).

Nieskuteczne lub opóźnione leczenie zakażeń gronkowcowych na twarzy może grozić powikłaniami, takimi jak ropowica (rozlane ropne zakażenie tkanki podskórnej) lub czyrak gromadny (wynik zlewania się i skupiania kilku czyraków). Są to zmiany o dużo cięższym przebiegu i trudniej poddające się leczeniu. Dlatego w przypadku wystąpienia ropnych zmian na twarzy i podejrzeniu zakażenia gronkowcem, nie zwlekajmy z wizytą u dermatologa.

PODZIEL SIĘ
Ewa Woźniak
Lekarz, specjalizuje się w chirurgii plastycznej i medycynie estetycznej. Obecnie pracuje w Klinice Chirurgii Plastycznej, Rekonstrukcyjnej i Estetycznej w Łodzi. Ukończyła z wyróżnieniem I Wydział Lekarski Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Przyjmuje w gabinecie DrVincent w Piasecznie, gdzie zajmuje się dermatochirurgią i dermatologią estetyczną.